گروه درسی روانشناسی اسلامشهر

                  با احترام ، گروه درسی روان‌شناسی در نظر دارد مسابقه علمی دانش‌آموزی از درس روان‌شناسی سال سوم رشته علوم انسانی برگزار نماید لذا از مدیران مدارسی که سال سوم رشته علوم انسانی داردند تقاضا می‌شود نام دو نفر از دانش‌آموزان برتر را جداکثر تا تاریخ 30/10/86 به گروه‌های آموزشی متوسطه ارسال نمایند .

تاریخ آزمون : شنبه 11/12/86 ساعت 9 صبح

مکان آزمون : نمازخانه اداره

معرفی : اختلال بیش فعالی / کمبود توجه ( ADHD ) که بی توجهی ، بیش فعالی و رفتار تکانه ای ( تحریکی ) مشخصه آن است از زمره بحث انگیز ترین اختلالات روانی دوران کودکی است که به نحو احسن مطالعه شده است . این اختلال که به ویژه در پسر بچه ها شایع می باشد احتمالاً بیش از هر اختلال منفرد دیگری کودک را به مراکز بهداشت روانی می کشاند . با اینکه ADHD  را هاینریش هافمن در اوایل قرن 19 ، با توصیفی که « زنی بیقرار » ارائه کرد ، به محافل شناساند ، اما تا سه دهۀ گذشته که شاهد انفجار گزارش ها  و اظهار نظر در عرصه علمی ، بالینی و ادبیات عمومی بودیم آن طور که باید و شاید تشخیص گذارده نمی شد .

ـ ملاک های تشخیص اختلال پرتحرکی / کمبود توجه :

A ـ یکی از موارد (1) یا (2) :

1ـ وجود شش نشانه مرضی بی توجهی ( یا بیشتر ) حداقل به مدت شش ماه تا درجه ای که غیر انطباقی محسوب شده و با سطح رشد و نمو ناهمخوان باشد .

بی‌توجهی

(a) اغلب از توجه دقیق به جزئیات ناتوان است ، یا در اثر بی مبالاتی در تکالیف درسی ، کار یا فعالیت های دیگر اشتباه می کند .

(b) اغلب در حفظ توجه در تکالیف و انجام فعالیت ها با مشکل روبروست .

(c) اغلب به نظر می رسد که وقتی با او مستقیماً حرف می زنند ، گوش نمی دهد .

(d) اغلب به دستور العمل ها عمل نمی کنند و در اتمام تکالیف درسی ، کارهای توانفرسا یا وظایف محوله در محل کار شکست می خورند . ( که ناشی از رفتار مقابله ای یا ناتوانی در فراگیری دستورالعمل‌ها نباشد ) .

(e) اغلب در سر و سامان دادن به تکالیف و فعالیت ها ، مشکل روبروست .

(f) اغلب از درگیر شدن در تکالیفی که مستلزم حفظ تلاش ذهنی است ( نظیر تکالیف درسی یا مشق شب ) می پرهیزد ، بی میل است یا طفره می رود .

(g) اغلب لوازم ضروری برای تکالیف یا فعالیت ها ( نظیر اسباب بازی ، تکالیف درسی ، مداد ، کتاب یا لوازم التحریر را گم می کند .

(h) اغلب حواسش به انسانی به محرک های بیرونی جلب می شود .

(1) اغلب امور روزمره را فراموش می کن .

(2) وجود شش نشانه مرضی پرتحرکی ـ تکانشگری ( یا بیشتر ) حداقل به مدت شش ماه تا درجه ای که غیر انطباقی محسوب شده و با سطح رشد و نمو ناهمخوان باشد :

پـرتحـرکی

(a) اغلب دست وپایش را تکان می دهد و یکجا آرام و قرار ندارد .

(b) اغلب در اتاق درس از جایش برمی خیزد یا در موقعیت های دیگری که ترک جایگاه جایز نیست ، از جایش بر می خیزد .

(c) اغلب این سو آن سو می رود و در موقعیت هایی که برخاستن نامناسب است ، از جایش بر می خیزد ( در نوجوانان و بزرگسالان ممکن است بهاحساس ذهنی بیقراری محدود نشود . )

(d) اغلب در انجام یا درگیر شدن با فعالیت های مستلزم حفط آرامش با مشکل مواجه است .

(e) اغلب « حال رفتن » است یا طوری عمل می کند گویی که « موتوری روی آن سوار کرده باشند »

(f) اغلب به حد افراط حرف می زند .

رفتـار تکـانه‌ای

(g) اغلب پیش از اتمام سوال ، جواب از دهانش بیرون می پرد .

( h) اغلب به سختی تحمل انتظار کشیدن را دارد که نوبتش برسد .

(i) اغلب وسط کلام دیگران می پرد ( مثلاً گفتگو یا بازی دیگران را قطع می کند . )

B : وجود بعضی از نشانه های مرضی بی توجهی یا پرتحرکی ـ رفتار تکانه ای که موجد آسیب هستند ، پیش از 7 سالگی .

C : وجود پاره‌ای صدمات ناشی از نشانه‌های مرضی دردو یا بیش از دوزمینه ( مثلاً مدرسه یا محل کار ، یا خانه ) .

D : وجود شواهد روشنی دال بر آسیب بالینی چشمگیر در کارکرد اجتماعی ، تحصیلی یا شغلی .

E : این نشانه‌ها منحصراً در خلال سیر اختلال نافذ مربوط به رشد ، اسکیزوفرنی ، روانپرشیی یا اختلال پسیکوتیک دیگری رخ ندهند و توضیح آن از طریق اختلال روانی دیگری ( مثالً خلقی ، اختلال اضطرابی ، اختلال تجزیه ای یا اختلال شخصیت ) میسر نباشد .

ـ از عوامل موثر در بروز اختلال ADHD  می‌توان به عوامل ژنتیک ، سوخت و ساز آمین‌ها ، ناهنجاری‌های غده تیروئید ، اختلال در فعالیت موضعی مغز و عوامل محیطی و اکتسابی اشاره کرد .

ـ بدون درمان عملکرد طبیعی تعداد زیادی از کودکان مبتلا به ADHD   پیش آگهی بسیار نا خوشایندی دارد .

درمـان

اکثر روش‌های درمانی که برای ADHD   بیان شد . از حیث ارزش علمی تفاوت‌های زیادی باهم دارند که از گروه می‌توان به دارو درمانی که شامل داروهای محرک کاتالامینی ، داروهای ضد افسردگی ، بن‌فلورامین و ... می‌باشد . درمان‌های رفتاری و مشاوره با معلم را شامل می‌شود .

منبع : درسنامه جامع روانپزشکی کاپلان و سادوک ( اختلالات روانی و رفتاری دوران کودکی و نوجوانی )